Η ινομυαλγία είναι ένα σύνθετο, πολυπαραγοντικό σύνδρομο που χαρακτηρίζεται από εκτεταμένο χρόνιο πόνο και ένα σύνολο σωματικών και ψυχολογικών εκδηλώσεων, όπως κόπωση, δυσκαμψία των αρθρώσεων, διαταραχές ύπνου, κατάθλιψη, άγχος, γαστρεντερικές και γνωστικές διαταραχές. Θεωρείται πλέον ως μία από τις πιο συχνές χρόνιες παθήσεις πόνου και η δεύτερη πιο συχνή αιτία επισκέψεων σε ρευματολόγους μετά την οστεοαρθρίτιδα.

Μπορεί να εμφανιστεί σε οποιαδήποτε ηλικία με συχνότητα εμφάνισης 2-8% στον γενικό ενήλικο πληθυσμό και είναι πιο συχνή στις γυναίκες παρά στους άνδρες, με αναλογία 2:1. Παρότι η ακριβής αιτιολογία παραμένει ασαφής, έρενες υποδεικνύουν ότι η διατροφή μπορεί να επηρεάζει σημαντικά τη βαρύτητα των συμπτωμάτων.

Παρακάτω θα δούμμε αν υπάρχει σχέση μεταξύ διατροφής και συμπτωματολογίας της ινομυαλγίας,  διατροφικές συνήθειες με πιθανό θεραπευτικό ρόλο και  τα πιο σημαντικά μικροθρεπτικά συστατικά που παρεμβαίνουν στη φλεγμονή, στον πόνο και στην ενεργειακή λειτουργία.

Η σχέση Διατροφής και Συμπτωμάτων στην Ινομυαλγία

Πολλές μελέτες αναφέρουν ότι η διατροφή μπορεί να επηρεάσει ορισμένους μηχανισμούς που σχετίζονται με την ινομυαλγία, όπως:Χρόνια φλεγμονή χαμηλού βαθμού

  • Μιτοχονδριακή δυσλειτουργία
  • Οξειδωτικό στρες
  • Δυσλειτουργία νευροδιαβιβαστών (π.χ. Σεροτονίνης)

Αν και η ινομυαλγία δεν θεωρείται κλασική φλεγμονώδης νόσος, η διατροφή που μειώνει το οξειδωτικό στρες και ρυθμίζει τις φλεγμονώδεις αποκρίσεις φαίνεται να βοηθά στην ανακούφιση των συμπτωμάτων.

Διατροφικές συνήθειες που βοηθούν στη μείωση Πόνου και Κόπωσης

Ο ρόλος των αντιφλεγμονωδών τροφών και των μικροθρεπτικών συστατικών

Η αντιφλεγμονώδης διατροφή στοχεύει στη μείωση των προ-φλεγμονωδών κυτοκινών (IL-6, TNF-α, CRP) που εμπλέκονται στην ινομυαλγία.

Συνήθειες που μπορουμε να υιοθετήσουμε:

  • Καθημερινή κατανάλωση φρούτων και λαχανικών (τουλάχιστον 5 μερίδες/ημέρα).
  • Αντικατάσταση κόκκινου κρέατος με ψάρι 2–3 φορές/εβδομάδα.
  • Χρήση ελαιολάδου ως κύριας πηγής λίπους.
  • Περιορισμός τηγανητών, αλλαντικών, fast food.

Βιταμίνη D

Η βιταμίνη D συμμετέχει στη ρύθμιση του ανοσοποιητικού, της φλεγμονής και της νευρομυϊκής λειτουργίας. Η έλλειψη βιταμίνης D είναι συχνή στους ασθενείς με ινομυαλγία.

Έχει αποδειχθεί ότι η ανεπάρκεια βιταμίνης D σε ασθενείς με διάγνωση ινομυαλγίας σχετίζεται με μειωμένη ποιότητα ζωής και αυξημένα επίπεδα αντιληπτού πόνου. Αυτό υποδηλώνει ότι η αξιολόγηση των επιπέδων βιταμίνης D στους συγκεκριμένους ασθενείς  θα μπορούσε να συμβάλει σημαντικά στον έλεγχο των συμπτωμάτων και στην ποιότητα ζωής κατά τη διάρκεια της θεραπείας.

Βιταμίνη C και Ε

Οι αντιοξειδωτικές βιταμίνες όπως η βιταμίνη C και η βιταμίνη E μπορούν να διαδραματίσουν ευεργετικό ρόλο στη διαχείριση ορισμένων τυπικών συμπτωμάτων της ινομυαλγίας, καθώς είναι χρήσιμες για τη διατήρηση των παρεγκεφαλιδικών λειτουργιών, της μνήμης, των συναισθηματικών αντιδράσεων καθώς και της μυϊκής λειτουργίας.

Μαγνήσιο

Το μαγνήσιο εμπλέκεται στη λειτουργία των μυών, στη ρύθμιση του νευρικού συστήματος, στη μείωση του στρες. Τα χαμηλά επίπεδα μαγνησίου στα ερυθροκύτταρα μπορεί να είναι αιτιολογικός παράγοντας στα συμπτώματα της ινομυαλγίας. Ασθενείς με ινομυαλγία συχνά εμφανίζουν χαμηλά επίπεδα μαγνησίου. Έρευνα δείχνει ότι η συμπληρωματική χορήγηση (κυρίως σε μορφή γλυκινικού ή κιτρικού μαγνησίου) μπορεί να μειώσει τον μυϊκό πόνο, τις κράμπες, την ευαισθησία.

Τροφές πλούσιες σε μαγνήσιο είναι τα αμύγδαλα, τα κασιους,το σπανάκι, φασόλια edamame, η κινόα, η μπανάνα, η μαυρη σοκολάτα (70%).

Διατροφή χαμηλού Γλυκαιμικού Δείκτη

Ο Γλυκαιμικός Δείκτης μετράει το πόσο γρήγορα μια τροφή ανεβάζει τη γλυκόζη στο αίμα. Οι τροφές με χαμηλό γλυκαιμικό δείκτη, όχι μόνο βοηθούν στον καλύτερο έλεγχο του σακχάρου, αλλά προσφέρουν παρατεταμένη ενέργεια και μειώνουν τις απότομες αυξομειώσεις στην ενέργεια και την πείνα.

Τροφές χαμηλού Γλυκαιμικού Δείκτη :

Ολικής Άλεσης Δημητριακά: Το κριθάρι, η βρώμη και το καστανό ρύζι περιέχουν περισσότερες ίνες και χαμηλότερο ΓΔ από τα λευκά, επεξεργασμένα προϊόντα. Η βρώμη ειδικά, έχει συνδεθεί με καλύτερη ρύθμιση του σακχάρου.

Όσπρια: Έχουν πλούσιες ίνες που επιβραδύνουν την απορρόφηση της γλυκόζης και προσφέρουν πρωτεΐνες. Φακές, ρεβίθια, και φασόλια είναι εξαιρετικές επιλογές.

Φρούτα με Χαμηλό ΓΔ: Μήλα, αχλάδια, και κεράσια, αν και περιέχουν φυσικά σάκχαρα, έχουν χαμηλό ΓΔ και πολλές βιταμίνες, αλλά θα πρέπει να καταναλώνονται με μέτρο.

Ξηροί Καρποί και Σπόροι: Οι αμύγδαλα, οι καρύδια και οι σπόροι chia είναι πλούσιοι σε πρωτεΐνες, υγιή λιπαρά και έχουν χαμηλό ΓΔ. Βοηθούν στον κορεσμό και την αποφυγή αυξομειώσεων της γλυκόζης.

Πράσινα Φυλλώδη Λαχανικά: Τα σπανάκι, το μπρόκολο και το λάχανο έχουν πολύ χαμηλό ΓΔ, είναι πλούσια σε φυτικές ίνες και αντιοξειδωτικά, ενώ παράλληλα είναι φτωχά σε υδατάνθρακες.

Αντιοξειδωτικά και Πολυφαινόλες

Καταπολεμούν το οξειδωτικό στρες, που συνδέεται με μυϊκό πόνο και κόπωση.

Πηγές τροφίμων με Αντιοξειδωτικά και Πολυφαινόλες :

  • Πράσινο τσάι, μούρα, ρόδι, κουρκουμάς, κακάο.
  • Επαρκής πρόσληψη Ωμέγα-3 λιπαρών
  • Τα ω-3 (EPA & DHA) διαθέτουν ισχυρή αντιφλεγμονώδη δράση.Μπορούν να μειώσουν σημάδια φλεγμονής, να βελτιώσουν τον πόνο, νε ενισχύσουν τη γνωστική λειτουργία και να μειώσουν την κόπωση. Πηγές: λιπαρά ψάρια (σολομός, σαρδέλλα, σκουμπρί), λιναρόσπορος, καρύδια.

Προβιοτικά και υγιές Μικροβίωμα

Η υγεία του εντέρου συνδέεται με τη μείωση της ευαισθησίας στον πόνο. Πως μπορείς να έχεις ένα υγιές μικροβίωμα;

Εντάσσοντας στη διατροφή σου :

  • Κεφίρ, γιαούρτι, kimchi, ξινολάχανο.
  • Μέτρο στην καφεΐνη, αποφυγή αλκοόλ και επαρκής ενυδάτωση
  • Η υπερβολική καφεΐνη προκαλεί νευρική διέγερση και διαταραχές ύπνου, ενώ η αφυδάτωση εντείνει την κόπωση. Προσπάθησε να καταναλώνεις 1 έως 2 καφέδες ημερησίως.
  • Να πίνεις 6 με 8 ποτήρια νερό την ημέρα.

Διεγερτοτοξίνες

Οι διατροφικές διεγερτοτοξίνες, ουσίες που ενεργοποιούν έντονα τους νευρώνες του εγκεφάλου, μπορούν σε υψηλή κατανάλωση να γίνουν επιβαρυντικές για τον οργανισμό. Συνήθως συναντώνται ως ενισχυτικά γεύσης ή γλυκαντικά που προστίθενται στη βιομηχανική επεξεργασία τροφίμων. Ορισμένες μελέτες έχουν παρατηρήσει ότι όταν άτομα με ινομυαλγία απομάκρυναν τέτοιου τύπου πρόσθετα από τη διατροφή τους, εμφάνισαν μείωση των συμπτωμάτων τους.

Καθημερινές διατροφικές επιλογές που υποστηρίζουν την Ευεξία

Πρωινό

  • Γιαούρτι με μούρα και καρύδια (πλούσιο σε αντιοξειδωτικά και ω-3)
  • Φυτικό γάλα με βρώμη, κανέλα και λιναρόσπορο

Μεσημεριανό

  • Σαλάτα με κινόα, πράσινα λαχανικά & ελαιόλαδο
  • Όσπρια (φακές, ρεβίθια) με σκουμπρί καπνιστό

Βραδινό

  • Κοτόπουλο με γλυκοπατάτα και σαλάτα μπρόκολο

Σνακ

  • Αμύγδαλα ή καρύδια & Φρούτα

Συμπερασματικά

Η διατροφή παίζει σημαντικό ρόλο στη διαχείριση της ινομυαλγίας. Αν και δεν υπάρχει «θεραπευτική δίαιτα» που να εξαλείφει πλήρως τα συμπτώματα, συγκεκριμένες διατροφικές στρατηγικές μπορούν να μειώσουν τον πόνο, την κόπωση, το οξειδωτικό στρες και να ενισχύσουν τη λειτουργικότητα. Μια συνολική αντιφλεγμονώδης, πλούσια σε μικροθρεπτικά συστατικά διατροφή φαίνεται να αποτελεί τον πιο ωφέλιμο, ασφαλή και πρακτικό τρόπο υποστήριξης των ασθενών.

Γράφει η

Λουκία Δραγανιδάκη

Κλινική Διαιτολόγος – Διατροφολόγος

mednutrition.gr